POMIAR DREWNA OKRĄGŁEGO W MIARACH PRZESTRZENNYCH

Urok starszych książek

    Oprócz omówionych uprzednio sposobów pomiaru kłód, przy obliczeniach składów drewna i określaniu pojemności stosów stosuje się pomiar kłód w miarach przestrzennych. W tych przypadkach powstaje zagadnienie ścisłego układania kłód w stosy. Ścisłość układania charakteryzuje współczynnik wypełnienia stosu. Współczynnik ten (K) jest to stosunek miąższości drewna, wyrażonej w m3 litej masy, do geometrycznej lub gabarytowej objętości stosu, w jaki ułożono dane drewno:

gdzie:
v — miąższość drewna w m3 litej masy;
v1 — geometryczna objętość stosu.

 

    W zależności od konstrukcji wewnętrznej stosy drewna dzieli się na cztery typy: l) krzyżowy, 2) rzędowy. 3) bez przekładek i 4) skośnokrzyżowy (paczkowy). -

Rys. 12. Stos krzyżowy

Rys. 13. Stos rzędowy

Rys. 14. Stos bez przekładek

Rys. 15. Stos skośnokrzyżowy (paczkowy)

    W stosie krzyżowym warstwy kłód układa się na krzyż. Jeżeli pierwsza warstwa ułożona jest wzdłuż stosu, to druga — w poprzek pierwszej itd. (rys. 12).

    W stosie rzędowym wszystkie kłody są układane w jednym kierunku, a pomiędzy warstwami kłód kładzie się cienkie przekładki. W poszczególnych warstwach odziomki kłód mogą być skierowane w różne strony lub też w każdej warstwie końce odziomkowe układane są na przemian z wierzchołkami kłód (rys. 13).

    W stosach bez przekładek kłody układane są tak samo jak w stosach rzędowych, tylko bez przekładek między poszczególnymi warstwami (rys. 14).

    W stosach skośnokrzyżowych kłody układane są oddzielnymi paczkami, oddzielonymi od siebie przekładkami. Wewnątrz paczki kłody ułożone są odziomkami w różne strony. Paczki mogą mieć kształt kwadratu, prostokąta lub rombu (rys. 15).

    Współczynnik wypełnienia stosów różnych typów nie jest jednakowy.

    Stosy krzyżowe i rzędowe, według prof. A. Piesockiego i A. Kozłowskiego, mają współczynniki wypełnienia podane w tab. 4.

Tabela 4

Typ stosu

Dług. kłód w m

średnica w cieńszym końcu w cm

16 18 20 24 28 30 32 36 40
Rzędowy 6,5 - 0,47 0,49 0,53 0,57 0,59 0,60 0,62 0,63
'' 8,5 - 0,46 0,48 0,51 0,55 0,56 0,57 0,61 0,64
Krzyżowy 6,5 0,54 0,56 0,57 0,61 0,64 0,65 0,66 0,68 0,69
'' 8,5 0,52 0,53 0,56 0,59 0,62 0,63 0,65 0,67 0,68

    Jak wynika z tej tabeli, stosy krzyżowe — w porównaniu ze stosami rzędowymi — mają wyższe współczynniki wypełnienia.

    W miarę wzrastania grubości wzrastają również współczynniki wypeł­nienia, przy wzrastaniu zaś długości kłód współczynniki te zmniejszają się.

    Przy układaniu w stosy bez przekładek kłody mogą być ułożone w stosie według jednego ze schematów przedstawionych na rys. 16.

 

a

Rys. 16. Schematy układania kłód w stosach

    Jeżeli kłody ułoży się według schematu 16 , c, to współczynnik wypełnienia można określić z powierzchni trójkąta zbudowanego według tego schematu. Jest to trójkąt równoboczny. Długość każdego jego boku równa się dwom promieniom, czyli średnicy kłody. W trójkącie równobocznym stosunek jego wysokości do dowolnego boku wyraża się funkcją sin kąta a, wynoszącego 60°. Sin 60°=0,86. A zatem powierzchnia, trójkąta będzie się; równać:

    Z ogólnej powierzchni trójkąta na drewno przypada powierzchnia trzech wycinków z trzech kół, w których kąt a = 60°, a promień wynosi połowę środkowej średnicy kłody. Przy tych warunkach suma powierzchni trzech wycinków stanowi połowę powierzchni koła, czyli równa się:

    Znając powierzchnię wycinków i trójkąta można znaleźć współczynnik wypełnienia. Równa się on stosunkowi sumy powierzchni trzech wycinków do powierzchni trójkąta:

    Przy ułożeniu kłód według schematu przedstawionego na rys. 16, a współ­czynnik wypełnienia równa się stosunkowi sumy powierzchni czterech wy­cinków koła do powierzchni kwadratu, którego bok równa się środkowej średnicy kłody:

 

    W stosie bez przekładek część kłód ułoży się według schematu podanego na rys. 16, a, a część według schematu podanego na rys. 16, c. Dlatego w tym przypadku średni teoretyczny współczynnik wypełnienia będzie wynosił:

    Wskutek krzywizny i nieprawidłowości kształtu kłód oraz niedostatecznie starannego układania drewna w stosy rzeczywisty współczynnik wypeł­nienia będzie mniejszy od teoretycznego. Dlatego do ustalonego wzoru (6) trzeba wprowadzić współczynnik poprawki i] i nadać mu poniższą formę:

 

    Dla kłód różnych wymiarów można orientacyjnie przyjąć współczynniki poprawki przytoczone w tabeli 5. Wprowadzając do wzoru przyjęte wiel­kości współczynników poprawki będziemy mieli dla stosów bez przekładek współczynniki wypełnienia podane w tab. 6.

Tabela 5

Tabela 6

Średnica kłód w cieńszym końcu w cm długość kłód w m
4 6,5 8,5
Współczynnik poprawki
8-15 0,85 0,80 0,74
16-24 0,90 0,86 0,80
25-30 0,94 0,90 0,86
Średnica kłód w cieńszym końcu w cm długość kłód w m
4 6,5 8,5
Współczynnik poprawki
8-15 0,72 0,68 0,62
16-24 0,76 0,73 0,68
25-30 0,80 0,76 0,72

 

Dla stosów bez przekładek współczynniki wypełnienia okazały się najwyższe. Wielkość ich zmienia się wraz ze zmianą długości i grubości kłód analogicznie do zmiany współczynników wypełnienia w przypadku stosów krzyżowych i rzędowych.

    Stosy skośnokrzyżowe (paczkowe) tym się różnią od stosów bez przekładek, że wokół paczek kłód przestrzeń zajęta przez przekładki nie jest wypełniona przez drewno.

    Jeżeli paczki mają kształt kwadratu o boku a, to w poprzecznym przekroju ich powierzchnie będą wynosiły bez przekładek a2. Przekładki w tego typu stosach zazwyczaj mają średnicę. 10 cm (0,1 m). W tych stosach na każdą paczkę z każdego jej boku trzeba liczyć połowę średnicy przekładki. A zatem powierzchnia poprzecznego przekroju paczki wraz z przekładkami będzie wynosić w m2:
(a + O,l)2.

    W samej paczce, wyłączając przekładki, współczynnik wypełnienia będzie taki sam jak i w stosie bez przekładek. Współczynnik wypełnienia całego stosu skośnokrzyżowego będzie mniejszy od współczynnika wypełnienia stosu bez przekładek tyle razy, ile razy powierzchnia poprzecznego przekroju paczki bez przekładek jest mniejsza od powierzchni poprzecznego przekroju paczki z przekładkami:

Kp:Kb.p=a2:(a=0,1)2,

 gdzie:
Kp   — współczynnik wypełnienia stosu z przekładkami;
Kb.p — współczynnik wypełnienia stosu bez przekładek.

    Stąd wyprowadzamy współczynnik wypełnienia dla stosu skośnokrzyżowego; współczynnik ten będzie się równał:

    Na podstawie tego wzoru można powiedzieć, że współczynnik wypełnie­nia stosu skośnokrzyżowego jest nieco mniejszy od współczynnika wypeł­nienia stosu bez przekładek.

    Wszystkie przytoczone wzory określają współczynnik wypełnienia stosów ułożonych z kłód okorowanych. Tymczasem w praktyce najczęściej na składy dowozi się drewno nie okorowane. Przy układaniu w stosy kora zajmuje miejsce, lecz nie wlicza się jej do miąższości drewna. Wskutek tego współ­czynnik wypełnienia stosu przez kłody nie okorowane odpowiednio zmniejszy się.

    W drewnie sosnowym kora przeciętnie wynosi 13%, a w drewnie świer­kowym około 10% masy drzewnej. W ten sposób w jednostce obliczeniowej objętości kłód sosnowych nie korowanych na właściwą masę drzewną przy­pada 0,87, a kłód świerkowych -0,9, toteż przez powyższe współczynniki poprawki należy pomnożyć współczynniki wypełnienia przy korzystaniu z nich do obliczania nie korowanych kłód sosnowych i świerkowych.

a jak to wygląda obecnie??

Fragment pochodzi z książki N. Anuczina "Przemysłowa Taksacja Lasu" wydanej przez Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne  Warszawa 1954r.
Strona początkowaStrona początkowa
Do początku strony

Urok starszych książek

Webmaster:Mail to webmaster

Copyright by Webmaster, 2002.
Wszystkie prawa zastrzeżone.

Data ostatniej modyfikacji strony: 04-12-30

<<<< Powrót